Haarsproei, blou oogskadu en tossel oorbelle

Dis die jaar 1994, ek is in st. 9 saam met my ma-hulle op vakansie in Badplaas en die Alabama studentegeselskap  is op die verhoog in die mooiste, wasige voile, blou aandrokke.

Die rook en blou ligte wat oor hulle spoel laat hulle soos bo-heemse wesens lyk waar hulle net effens ritmies pols terwyl  hulle  “In the living years” sing.  Dit was die aand wat ek verlief geraak het op “showbiz”, Alabama, studentelewe en Potch en dit het ‘n direkte invloed op my keuses en lewensrigting gehad.

Vandag staan ek vir my 10de produksie van Capital Singers op die Staatsteater se verhoog.   ‘n Uur voor die laaste vertoning laat weet my ouers “verrassing!” hulle is in die gehoor – al die pad van die Kaap!  In die middestad  McDonalds moes my vriendin en bekommerde omstanders my amper vir skok behandel! Ons sing dieselfde lied as ons slotlied – ‘n volsirkel oomblik.  Daar is weer blou ligte en baie rook – so baie het intussen gebeur, maar ek is weer – steeds –  17.

Hierdie tipe geheimhouding raak nou ‘n geoefende vaardigheid in my familie! Die emosies loop dik en met die lied “Wind beneath my wings” wat Michael Barret aan sy ma met kanker opdra, ween ons almal onbeskaamd, want hierdie kosbare familie van my is werklik my vleuls.

Dis die mag en mistieke bekoring van musiek.  Dit genees, troos en inspireer.  Dit bring herinneringe en ‘n kits konnotasie met ‘n ander era.  Ons doen die keer musiek van die 80’s so ons hare is hoog  ge”tease”, ons statige swart konsertdrag is verruil vir denims en t-hemde en die geur van haarsproei en opgewondenheid hang swaar in die lug. 650 Misplaasde siele van alle ouderdomme het uit die 1980’s getuimel en bou nou die stad op “Rock & Roll”!

“Girls just wanna have fun” sing ek vir my sus en haar koshuis tradisie destyds op Stellenbosch. “Simply the best” sing ek met ‘n knop in my keel, want dis die tradisionele lied wat Wilgers se onkologie susters kliphard vir jou speel tydens jou laaste chemo as jy jou sertifikaat vir dapperheid kry.  Toe het hulle gesê ek was ‘n “rock star”, maar nou  op die verhoog met vuis in die lug, sonbril en dromme wat dreun is ek Tina Turner, Claire Johnston en Madonna.

Elke liedjie is ‘n fliek, ‘n persoon of ‘n plek waarheen jy teruggaan in tyd.  Ons sing so hard “We will rock you” soos laas by Lutzville se kleure atletiek.  My stem is later so grynerig soos Bonny Tyler s’n – wat eintlik reg is, want ons sing haar ook en Christo Burger het gesê ons kan die naweek ons netjiese sopraan opleiding vergeet en grondpad ry!

En grondpad die het ons gery, want die hoërskool mammas het my blootgestel aan ‘n “ginger square”  en die grafsteensangeres was bly oor die staande “ovulasie” wat ons gekry het en dan was daar die olimpiese fakkel…  Baie binnepret agter die gordyne… onvergeetlike tye.

Toto se “Africa” bedoel ek uit my hart uit as ons sing “gonna take a lot to drag me away from you, there’s nothing that a hundred men or more could ever do…”Wat ‘n voorreg om in die land te kan woon. Vir my eie manne en geliefde maat sing ek “I need a hero”, want hulle is vir my “larger than life, strong, fast en fresh from a fight – altyd reg om my te ondersteun en op die hande te dra.

“Thats what friends are for” sing ek vir my familie en koormaats.  Dankie vir al julle insae in my lewe, al die lag, al die omgee en al die pret.  Dis waar dat mense wat sterk familie bande het en mense wat sing baie gelukkiger is en ‘n dieper waardering vir mense en die lewe self het!

Hier is ‘n klein stukkie van die pret:

1ste Bedryf

And if I should ever go away

Well, then close your eyes and try

To feel the way we do today

And then if you can remember

Keep smiling, keep shining

Knowing you can always count on me, for sure

That’s what friends are for

For good times and bad times

I’ll be on your side forever more

That’s what friends are for

Uit Friends deur Dionne Warwick

Advertisements
Posted in Uncategorized | Tagged , , , , , , | 9 Comments

Eistedfodd stres

Ek bekyk die almanak in ongeloof en kan skaars glo dat alles op die één dag moet gebeur!

Die 24ste is die dag waarop die woonstel se betonblad bo-op die motorhuise gegooi word, manlief Kaap toe vlieg, ons oudste sy eerste rugby ligawedstryd speel en ons jongste in sy eerste kunstefees optree.

Dis veral laasgenoemde wat my in koue sweet laat uitslaan.  Met min slaap van ‘n omgekrapte maag woel ek heeldag om my eie werk betyds klaar te kry, daarna aandete, hond, visse, die kinders se padkos en klere – alles en almal  is georganiseerd om oral op die regte tye hulle ding te doen.

Gewapen met my GPS durf ons die hoofweg in spitsverkeer aan na ‘n vreemde kerk, maar ek en die Engelse tannie verstaan mekaar deeglik mis en ek land amper op die lughawe voor manlief!  En laatkom is juis een van my grootste nagmerries! Met ‘n meer as 10 Km draai, kry ons ons sitplekke net betyds met hande wat bewe en ‘n hart wat wild klop.

My baba het die oulikste graad 1 gediggie gedoen, wat ek toevallig op Jaco Jacobs se Facebookblad gesien het.  Die titel: Eisteddfod stres, is presies waarin ons nou gedompel is en die slotreël laat skater die gehoor.  Ek was baie uitgesproke dat ek nooit my kinders sal aanry na kunswedstryde en onnodige druk en vol programme sal  veroorsaak nie, maar ek het nooit voorsiening gemaak daarvoor dat dit dalk hulle natuurlike talent en vreugde is nie.  Ek het ook verwag die kinders sal gespanne wees, maar dis eintlik die arme ma’s wat sit en bewe soos ‘n riet!  Al waaroor my baba gestres was, is dat ons sal laat wees en hy sy kans om op te tree sal mis!

Mamma, ek het nooit genoeg dankie gesê vir die kere wat jy en pa op ver plekke soos Graafwater of Somerset-wes moes regstaan en gaan naels kou vir redenaars of danseksamens nie.  Vir 7 pynvolle klavier eksamens, baie netbalwedstryde en konserte het julle net bemoedig en aangespoor sonder om ooit te kla oor julle eie ongerief.

Wie het ooit gesê dis maklik om ‘n ma te wees? Ek voel trots op Kate Middleton wat soos ‘n oer-godin daar op haar hakke poseer met haar pasgebore prinsie en ‘n glimlag wat nog vir dekades die normtoets sal wees vir alle swanger vroue.  Deur vloede, kernoorloë, pyn, huis verbouings, droogte, siekte en smart beur ons moeders dapper vorentoe – nie omdat ons so sterk of oulik is nie, maar omdat ons liefhet en geen ander keuse het nie.

Ek sluit ‘n video in van die gediggie – ek weet dit lyk na spog, maar hy is so oulik!

Eistedfodd stres video

Posted in Uncategorized | Tagged , , | 4 Comments

Week 4 van die bouery

“Ek wag vir ‘n blog oor die ontberings van bou”, laat weet my sus uit Tasmaniё .

Ek besluit eers dis darem te ‘n stowwerige onderwerp waaroor niemand sal wil lees nie.  Meeste mense is goed bekend met die trauma en verlies gekoppel aan aanbouings.  Trauma oor al die geraas, stof en ontwrigting en ernstige verlies aan lewenskwaliteit, gemoedsrus, privaatheid, geld, sekuriteit,  pakplek en leefruimte.

En dan wil ‘n mens ook nie ‘n hele blog toewy aan ‘n treurmare oor iets wat vir die meeste mense  ‘n weelderige oorbodigheid is nie.  Ons kry ‘n ekstra motorhuis en woonstel vir wanneer oupas en oumas kom kuier en moontlik/hopelik  kan die seuns daar bly as hul klaarmaak met skool. Daar is ook vooruitsigte vir ‘n nuwe sonkamer in die tuin so dit sal wees soos om met ‘n witbrood onder die arm te loop en kerm.

Maar hier sit ek ‘n maand diep in die projek en voel so ‘n bietjie soos ‘n swanger vrou.  Vreeslik ongemaklik met geen kans op vorentoe of agtertoe gaan nie.  Daar is g’n ander manier as om deur hierdie drukgang te beur nie (selfs al sit manlief in die Kaap). Bedags kruip ek in my kamer weg terwyl die hele werf vibreer van die konstante gekap, boor en vrolike maar luide stemme van bouers met geen respek vir blomme en struike nie.

Ek kan al ruik wanneer daar ge”grind” word en alle uitgange en vensters bly dig verseël – waar moontlik sommer met “duct tape”!  Ek skrik nie eens meer as die krag uitskop of dit voel of die aarde skud soos mure gesloop en fondasies gesink word nie.  Ek dink mense wat dag in en dag uit met ‘n “jackhammer” werk lei aan akute sintuiglike skade.

Hierdie week verloor ek my motorhuis en deurgang na die huis.  Die hele erf staan vol bourommel en bou voorrade.  Niemand kan naby ons parkeer nie. Die foto hierbo versinnebeeld vir my die eerste fase van vooruitgang nl. afbreek, verlies en wanorde.

Ek dink dis ook waar van persoonlike groei – die huis moet eers afgebreek word.  Soms is dit siekte of ‘n lewenskrisis wat jou dak afruk en fondasie oopboor, maar uit die stof en chaos kan iets beter dan verrys wat al die swaarkry vergete laat.  Ek is nog nie gereed om vir die bouers ‘n koek te bak of te juig oor ons nuwe roetines en tydelike aanpassings nie, maar ek weet ek behoort dankbaar te wees vir die voorreg en opwinding van vooruitgang saam met ‘n gesonde, energieke  familie. Dit is immers ‘n groot stuk genade.

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , | Leave a comment

Lemon creams in ‘n plastiekbakkie

Dit was teetyd in die siekeboeg van die aftreeoord.  Ek en my vriendin het by ‘n kollega gaan kuier waar sy aansterk na ‘n beroerte en eintlik ‘n rits mediese krisisse wat haar alles in een jaar verrinneweer en reduseer het tot ‘n bed en ‘n kassie en ‘n kamermaat wat haar nie kan hoor nie.  Sy is een van die min jonger mense daar en een van die enigstes wat nog ‘n normale gesprek kan voer. Die sitkamertjie sit vol siek ou mensies wat meestal net tevrede voor hulle uitstaar. Op elkeen se skoot balanseer daar wankelrig ‘n plastiekglasie met sap en twee lemon creams in ‘n bakkie.

Ek wou eers huil van jammerte vir die onelegante oggendtee en die verlies aan lewenskwaliteit, styl, geheue, gesondheid en menswaardigheid.  Maar hoe meer ek aan die toneeltjie dink, hoe meer besef ek dis die sirkelgang van die lewe.

So het my ma ons gunsteling winkelkoekies ook vir ons in tupperbakkies bedien toe ons kinders was.  My pa het altyd heimwee daaroor gekry na sy “army” dae en ons het goed geweet om dit blitsvinnig te week net sodat die soetsuur vulsel romerig smelt as jy hom insuig. Net soos my ma bak ek alles self, maar lemon creams in ‘n rooi pakkie bly koning.  My kinders sal dit selfs bo my fudge verkies!

Lewensvreugde en rituele kan ‘n nederige koekie wees elke oggend op dieselfde tyd, maak nie saak hoe oud jy is nie. Menswaardigheid en lewenskwaliteit is meer dikwels nie deftige eetgerei of meubels nie, maar samesyn en ‘n sonkolletjie met ‘n uitsig op ‘n groen plantjie.  Miskien kan ‘n eenvoudige lemon cream jou vir ‘n oomblik laat vergeet van jouself en jou versterk soos nagmaalbrood.

Ek hoop so dit is vir my en my man saam beskore.  Ek sal dolgraag enige iets geniet saam met iemand wat my naam ken selfs al het ek dit al vergeet.  Ek wil graag glo ‘n mens kan stokoud word met ‘n lemon cream elke oggend uit ‘n bakkie wat nie kan breek as jy bewerig raak nie. Ek hoop ons sal end-uit vreugde put in die klein dingetjies van die lewe.

My ouers trek die week na ‘n inrigting soos my pa spot met hulle woonstel in die mooiste Kaapse aftree oord.  Ek voel dankbaar dat hulle die skuif nog saam kan maak terwyl albei nog energiek en gesond genoeg is om self meubels te dra en gate te boor.  Ek weet hulle is hopeloos te jonk vir die inrigting se programme, maar ek glo hulle sal vreugde en nuwe vriendskappe vind. Mag hulle met kinderlike opgewondenheid die lewe daar ten volle geniet.

Posted in Uncategorized | Tagged , , , , | 6 Comments

Blou Vlinders

Ek het laasweek die voorreg gehad om op die heilige grond te  staan van ‘n groep ouers wat elkeen ‘n kind aan die dood afgestaan het.

Dit was tydens die afskop van ons gemeente  se nuwe ondersteuningsgroep. Daardie baie unieke diep verlies waarin tydverloop irrelevant is.

Ek kies vooraf ‘n kenteken vir die groep en die heel tyd kom blou skoenlappertjies na vore.  Ek gaan soek toe na die betekenis daarvan en kom af op heelwat inligting uit verskillende tradisies. Skoenlappers en spesifiek bloues, het ‘n baie diep mistieke en spirituele betekenis.  Dit is ‘n simbool vir lewe en veral van ‘n persoon se essensie of sy sy siel (verlede, hede of toekoms).  Die Christelike geloof koppel dit aan die opstanding  en wedergeboorte (metamorfose van ‘n wurm na ‘n papie) en dan die vrolikheid en dans van nuwe lewe in ‘n nuwe seisoen.  Daarom word Jesus in baie Christelike kuns uitgebeeld waar Hy ‘n skoenlapper vashou.

Die skoenlapper word in baie kulture verbind met skoonheid, vreugde, uithouvermoë, hoop en verandering.  Daar word ook geglo ‘n blou vlinder is ‘n wensgewer.  Die blou kleur word geassosieer met hartseer en pyn, maar het ook ‘n kalmerende uitwerking.

Skoenlappers word beskryf as die simbool vir aanvaarding, eer en energie.  Hulle verteenwoordig tyd, verandering en ‘n doel.  Wat ‘n ongelooflike mooi tasbare simboliek vir mense wie reeds ‘n stuk van hulleself aan die mistieke ander kant moes afstaan.

Ek toets toe die idee deur vir elkeen te vra om eers hul eie gedagtes oor die prentjie deel en so het elkeen reeds  ‘n baie persoonlike stuk belofte en troos daarin.  Simboliek en rituele is ongelooflik belangrik in die rouproses en die Here ken ons elkeen so goed dat hy presies weet wat om te gee wanneer ons dit die nodigste het.

Hoe ongelooflik kosbaar om ‘n stukkie van God en van die hemel te kan beleef deur ‘n eenvoudige prentjie en kosbare stukkies menswees wat elkeen van hulself gedeel het.  Baie trane en baie lag, maar grootliks hoopvol.  Mense wat vir mekaar sê:  “ons is hier vir jou, jy hoef nie alleen hierdeur te gaan nie.”

Posted in Uncategorized | Tagged , , , | 3 Comments

Die Getuienis van Hannelie Groenewald

Ons gesin het die voorreg gehad om na Hannelie Groenewald te gaan luister.  Sy is ‘n mediese dokter, sendeling en skrywer van die boek, Terreur in Kaboel.

Eintlik was dit my 10-jarige wat daarop aangedring het, want hy wou self hoor hoe op aarde dit moontlik is om die mense te vergewe wat jou hele gesin uitgewis, en jou huis afgebrand het.

Soos wat dit met sendingverhale gaan, was daar onbeskryflike ontberings en opofferings.  Sy vertel dit saaklik, sonder omhaal en wys enkele fotos, maar ons gril tot in ons diepste wese.  Dis waarlik net iemand wat deur die Here self geroep en toegerus is, wat sal gaan waar hulle gesin gegaan het.  Die smet, armoede en vernedering van Afghaanse vroue, tussen wie sy vir 12 jaar ‘n tuiste moes skep vir haar gesin, slaan jou asem weg.  Selfs nog voor sy by die deel van haar getuienis kom waar hulle huis aangeval is, is ek ongemaklik oor die mate van gerief, materialisme en vryheid wat ons hier vir ons as ‘n reg toeëien.  Haar getuienis handel in die eerste plek oor die persoonlike opoffering en koste vir Sy koninkryk.  Hoeveel gee jy om vir die verlore siele van ander?

Sy glo – soos ek, dat ‘n mens  – of nou net uit ‘n lewenskrisis kom, of in die middel van een is, of besig is om voorberei te word vir wat oppad is.  Dit klink na ‘n baie halwe glas om uit te leef, maar die realiteit is dat die lewe nie maklik is nie.  Sy eggo ook my ervaring – dat Goddelike liefde, sorg, skoonheid en vreugde altyd rondom ons is – en meer intens te bespeur is in beproewing. En daarin lê ons getuienis en hoop vir die wêreld. Ek is opnuut oortuig van ons opdrag as getuies, want dis dikwels mense se enigste refleksie van God in hulle lewens.

Ek weet nie hoeveel emosie die menslike hart kan hou nie – ek glo sommige meer as ander.  Dis hoekom mense soos die liefdevolle Hannelie se sagte stem ver en wyd gehoor word en baie mense se lewens aangeraak word.  Ek glo ook saam met haar dat die lewens van haar man en kinders se oes eendag duisendvoudig sal terugkeer, want sy is gehoorsaam en hou vas aan God se beloftes.  As jy kan, lees die boek, of gaan luister na haar en weet: jy het ‘n diep wêreld binne-in jou met die krag om voor te gaan en die vermoë om ander te seën.

Posted in Uncategorized | Tagged , , | 1 Comment

Ek wonder hoe sal ek vaar

breast cancer awarenessEk en my vriendin is weer op ons jaarlikse uitstappie Tietiesbaai toe.  Daar waar die masjien tot binne in jou kyk.

Die een waar jou bates in ‘n glas “toaster” platgedruk word totdat die slim dokter tevrede is dat daar geen kwade gevoelens in jou sagte vroulikheid wegkruip nie.  Albei van ons slaag die toets en voel aangedaan oor nog ‘n jaar van genade.

Vyf jaar gelede toe ek die knop die eerste keer gevoel het, was ek nog nooit eens vir ‘n mammogram nie.  Ek was immers maar 36.  Baie vroeg in die behandeling het ek begin hoor almal praat van “die eerste vyf jaar”.  Die magiese getal vir remissie.  As jy dit kan haal, verbeter jou kanse op terugkeer na die chemosaal dramaties.  Dit het soos ‘n doelwit gelyk – iets waarvoor ek moes mik, iets wat ek bitter graag wou hê.

Voor dit het ek gewonder hoe sou ek kanker hanteer. Sou ek krag kry en dit vir almal om my makliker kon maak? Hoe sal dit voel as ek klaar is?  Wanneer is mens amptelik oor dit?  Ek het dikwels gewonder hoe sal ek die dag voel as ek by die vyf jaar kerf kom.

Terwyl ek wag vir my vriendin se sonar ondersoek,  luister ek na ‘n gesprek tussen ‘n radioloog en ‘n borskanker oorlewende wat duidelik ‘n jarelange pasiënt en vertroueling is.  “Ek wonder hoe sal ek dit hanteer”, beken die radioloog.  Sy werk elke dag met borskanker diagnoses, maar haar kennis kan beide ‘n kruk of kruis wees.  Sy ken die syfers en hou elke jaar asem op as hulle steekproef van 8 personeellede die statistiek troef.  As dit my moet oorkom…?

Dis bloot menslik om te wonder hoe jy sal voel.  Ons is nie bang vir die dood nie en glo dat ons paadjie vir ons uitgelê is, maar hoe sal ons lyding, trauma en verlies hanteer?  Ons wonder wat ons eerste reaksie sal wees as die telefoon lui… As dit jou kind is, jou lewensmaat, jou ouers.  Hoe gaan ons optree as ons wind uitgeslaan is, maar die lewe dwing jou om aan te gaan?

Die waarheid is dat ek na vyf jaar nie minder bang is vir die terugkeer van borskanker nie en dat ek nie glo ek is immuun teen enige lewenskrisisse nie.  Ek dink ‘n tweede rondte kan selfs meer skrikwekkend wees.  En erger nog – hoe sal ek vaar as ek nie die pasiënt is nie, maar magteloos langs die bed moet sit? Hoe sal ek vaar as die mediese wetenskap nie meer oplossings het nie?

Vyf-jaar-later is geen prestasie nie, dis bloot ‘n genade mylpaal met ‘n hernude belofte dat jy die krag sal ontvang.  “My genade is vir jou genoeg.  My krag kom juis tot volle werking wanneer jy swak is.” 2 Kor. 12:9 Ek en jy kan weet ons sal OK wees!

Posted in Uncategorized | Tagged , , | 5 Comments