Mors bietjie petrol!

Ja ek weet dis duur en sleg vir die omgewing, maar dis ‘n fantastiese vermorsing om jou kar vol te gooi en die pad te vat. Ek weet nie in hoe ‘n mate die wanderlust in jou gene bepaal hoeveel kilos jy aflê nie, maar ek glo die meeste mense skuur te min hulle julle-weet-wat! Ek het ‘n paar afgetrede vriende wat daarvoor probeer vergoed in hul goue jare, maar ek sien ook soveel vir wie dit net ‘n droom gebly het, omdat goue jare nie ‘n waarborg is nie.

Ek het al geskryf oor hoe my gesin agter blomme en watervalle aanry. Ons was wel bevoorreg om in een van die mooiste dele van die land te bly, so Sondaguitstappies was maklik. Maar ons het ook jaarlikse langpad vakansie tradisies gehad “Transvaal” toe. My lekkerste herinneringe is die inpak, uitsien, drie-uur opstaan, slaap sodra die wiele draai en padkos geniet onder ‘n smurfdakkie terwyl die sonnetjie agter ‘n randjie uitkruip. Daar was geen sprake van iPads of DVD spelers nie. Ons het gelees, gebrei en langpad speletjies gespeel.

Dit is by my steeds ‘n beginselsaak om my gesin gereeld uit hul leefruimte te vat en bloot te stel aan nuwe dinge, plekke en mense. Die enigste toestelle wat ons toelaat is musiek en stories. Verder moet my kinders hulle kreatiwiteit ontwikkel en alles rondom hulle raaksien. Vir meeste mense klink dit mal, maar dis hoe ons al vir 10 jaar Weskus en Noordkus toe ry – elke jaar. My kinders ken niks anders nie en ek kan die verskil in hulle sien tydens elke uitstappie of vakansie. ‘n Onlangse praatjie waar ek was, beskryf kinders as mieliepitte wat soos springmielies heeltemal ontpop tydens ‘n gesinsvakansie. Kwaliteit tyd saam waar kinders en huweliksmaats kans kry om uit die gejaagde roetine te klim en net weer mens te wees.

En dis nie net vir kinders goed nie. Elke mens het nodig om elke nou en dan die son te sien opkom vanuit ‘n nuwe horison, ‘n nuwe bossie te ruik en ‘n vreemde dialek te hoor. Geld kan nie geselstyd, rus en kreatiwiteit koop nie, maar dit kan ‘n tenk petrol koop … en ‘n bietjie tolgeld!

Posted in Uncategorized | 1 Comment

Kruip uit jou dop

ian-dooley-298769 (1)

Ek kry elke week ‘n sarsie pragfotos per epos van hierdie ongelooflike webwerf wat gratis fotos beskikbaar stel. Hierdie foto het my veral aangegryp en ek gee dit my eie titel: breek uit!

Daar is vir my min dinge so inspirerend soos ‘n vrou wat iewers tussen haar rolle as huweliksmaat, moeder en beroepsvrou, kans kry om haar eie vonkel te ontdek.  Iewers tussen skoolkosblikke, die hond se inenting, die skoolkonsert, die afspraak met die ginekoloog, argitek en oudioloog, die kind se klavier eksamen, die sperdatum vir die werksopdrag en die inkopielys, maak hierdie vroue tyd vir hulself.  Hulle woon kampe, kursusse  en werkswinkels by om op datum te bly met teologie, politiek, nuwe tegnologie, sosiale media en modes.  Hulle lees boeke om van hul kinders, gesondheid, kos, dekor en geestelike groei beter te verstaan. Hulle beplan vir sukses, skeduleer stilword tyd, belê in hul menseverhoudings en werk hard om hul eie passies uit te bou.

Ek het sulke vriendinne wat hier naby of verby 40 in die ry gaan staan vir ‘n splinternuwe paspoort, ‘n eie besigheid registreer, ‘n kind aanneem, ‘n boek vrystel, ‘n sangloopbaan losslaan, ‘n tweede huwelik waag, ‘n doktorsgraad verwerf en ‘n nuwe lyf en kapsel met ‘n fotosessie bederf.  Hierdie vroue se toewyding aan skoonheid, vervulling en vreugde, gee my energie.

Ek dink ‘n dop is soms ‘n skans – ‘n verskoning waaragter mense skuil.  Ek is te skaam, besig, het te min kennis, tyd, geld, energie, blootstelling ens. Daar is min dinge so asemrowend soos iemand wat uit daai dop kan kruip en soos ‘n skoenlapper vlieg na ‘n metamorfose!  Iewers moet jy net die wilsbesluit neem om te veg vir jou drome en op jouself te wed.  Sit jou helderste lipstiffie aan, kraak jou dop en woeker vir die mooi dinge!

Foto deur Ian Dooley – Unsplash

Posted in Uncategorized | 3 Comments

Positiewe Ritmes

img_7253

My hart vermurwe elke keer as ek ‘n ouer persoon sien loslit raak op ‘n ou liedjie met ‘n hoogskop ritme. Daar is twee waardige Tswana oumas in my water-aerobics klas wat die heupe gooi op Patta Patta se remix en die eertydse voedvrou sing sommer al die woorde hardop saam met Queen. Meeste van my ouer aqua vriendinne voel hulle het alleenreg op rock’n roll, bob en boogie. Selfs die atletiese dame wat getrou kom al het sy net een voet, se oë vonkel as ons begin twist en jive.

Daar is vir my min dinge meer hoopvol as ‘n groep jongmense wat spontaan begin saamsing op ‘n stadsplein, lughawe, trein of êrens op ‘n sportveld. Niks lekkerder as die dreunsang van ‘n nasie wat trots sy span op die veld tot oorwinning stu nie. As jy al ‘n jemba drom in ‘n groepsessie leer slaan het, sal jy weet hoe kragtig musikale samesyn is. Ek het nog nooit gesien dat iemand nie glimlag as klein kindertjies saam sing en dans op ‘n konsert nie.

Navorsing het bewys het enige iets wat ritmies in ‘n groep saamgedoen word, groot mediese en terapeutiese waarde het. Koorsang en dans is baie suksesvol aangewend onder kinders wat trauma beleef het. Iets gebeur met ‘n mens se breingolwe wat so ongelooflik goed en genesend is. Musiek maak mens sag en ontvanklik vir alles wat mooi is. Geen kind word toondoof gebore nie en alle kleintjies dans as musiek begin speel. Iewers verloor party mense die gawe van musiek.

In ‘n land waar almal agterdogtig en getraumatiseerd is, kan saamwees regtig vrede bring. Ons moet meer moeite doen om in ‘n groep te sing, dans, baljaar, loof, wikkel en lag. Waar ‘n selfs ‘n klein groepie mense bymekaar is, transformeer kadens en reëlmaat die sosiale wanorde. Waar die ritmes en die klankgolwe in mekaar vloei, verdwyn ons selfbeheptheid, apatie en angstigheid. Ek glo in die Goddelikheid van saamkom en ‘n stuk kuns skep.

Posted in Uncategorized | 1 Comment

Franse Wysheid

Die skrywer Christien Neser het ‘n rukkie terug 'n foto op haar bakkiesblad gedeel van ‘n sonwyser op die dorpsplein van Modovi waarop die woorde verskyn:

“Tous mes jours sont des adieux”: Elke dag is ‘n afskeid. 

Die aanhaling bly by my.  Ek gaan soek die aanhaling se oorsprong op Wikipedia en kom af op François-René, vicomte de Chateaubriand (1768 –1848).  Hy was ‘n Franse skrywer, politikus en diplomaat en word beskou as die vader van Romantiek in Franse literatuur. Voorts was hy ‘n  “foodie” en Chateaubriand biefstuk met ‘n komplekse sous, is vermoedelik na hom vernoem. 

As ek moet raai het sy kinderjare in ‘n somber Middeleeuse kasteel bygedra tot sy kreatiwiteit en skryftalent. Historici skets hom as ‘n eensame, adellike kind.  Hy onderneem egter ‘n avontuur na Amerika om die Franse Revolusie te ontvlug.  Kort na sy aankoms breek hy sy arm op ‘n wandelroete na die Niagra Valle en spandeer ‘n maand by ‘n Indiaanse stam voor hy terugkom en in leiersposisies dien.

Miskien is dit daar wat hy waardering vir die natuur en mooi dinge in die lewe gekry het?  “I wept, and I believed” skryf hy soos ‘n ware skrywer met sy hart wawyd oop.  Sy beskrywings van die natuur en ontleding van emosies het hom ‘n rolmodel gemaak vir generasies se Romantiese skrywers. 

Hy skryf: “Perfekte werke is raar, want dit word geskep in ‘n gelukkige oomblik wanneer smaak en genialiteit bymekaarkom in ‘n rare simbiose, soos wanneer sekere planete in gelid kom.  Dit wil voorkom of dit slegs na ‘n revolusie van vele siklusse gebeur en dit duur net vir ‘n vlietende oomblik.”

Hy het ook sterk gevoel daaroor dat die beste skrywers hulle eie storie in hulle werk moet vertel. In sy boek Génie du christianisme  skryf hy:

one only truly describes one's own heart by attributing it to another, and the greater part of genius is composed of memories.

Chateaubriand klink vir my na iemand wat die kosbaarheid en verganklikheid van die lewe gesnap het.  Iemand wat eg geleef het, toegewyd om die mooi te waardeer.  Hy sou verseker ‘n gewilde goedvoel blogger gewees het!  Miskien is dit hoe elke mens moet leef:  oop vir belewenisse en opreg in die bewaring en deel daarvan.
 

Posted in Uncategorized | Leave a comment

Dood waar is jou angel?

10 Jaar gelede verloor ons beste vriend sy stryd teen breinkanker. 

Hierdie foto is op Giyani geneem waar ons ‘n paar keer kerke gaan bou het saam met die legendariese sendeling Ds. Koos Beukes. Hy is intussen ook oorlede na ‘n stryd teen kolon kanker. Daardie dag het ons klomp jong getroudes heerlik gekuier en gedroom oor die toekoms. Ons was vol grappies, ‘n bietjie stout en salig onbewus van wat voorlê. 

Henk (heel links) was ‘n Vredendaller – sout-van-die-aarde mens met integriteit en omgee vir sy medemens. Op skool was die ‘Dallers’, Lutzville se aartsvyand, maar in Pretoria was ons hartsvriende, aangesien hy een van die min mense was wat geweet het waar op die landkaart my vallei is en boonop uitstekend met my man oor die weg gekom het. Vir ‘n kort rukkie was hulle vir ons nader as familie.

Die hartseer het my 5-maande-swanger-lyf kom vol lê. Hoe onregverdig dat ons met ‘n gesin kon begin terwyl my vriendin meteens ‘n jong weduwee is nie. My sussie is in daardie selfde week getroud en die vreugde en verlies het, soos dikwels in die lewe, met mekaar ge-tango. 

Na Henk moes ons my skoonsussie en nog kosbare vriende begrawe en ek weet nou die kuns lê nie in hoe ‘n mens afskeid neem nie, maar in hoe ‘n mens aanhou leef. Die dood verdien nie al die mag wat ons dit gee nie. Dis ‘n kuns om voort te gaan en te kies om gelukkig te wees. Dis normaal om te rou, maar dis bomenslik om deur die hartseer te werk, hoopvol te bly en die lewe vir almal om jou mooi te maak. As gelowiges het ons die belofte dat dood net die einde van ons stoflike bestaan is en dat ons nog vir ‘n ewigheid saam gaan wees. Ek drink vandag ‘n glasie op ‘n mooi mens se lewe en kies opnuut om met ‘n dankbare hart en ‘n gees van verwondering te leef.

Posted in Uncategorized | 3 Comments

Nommer Sewe is gebore!

Uiteindelik weet ons haar naam is Amelia en sy is die pragtigste klein babatjie wat reeds families op twee kontinente gelukkig maak! 

Soos ek vroeёr berig het, is die dogtertjie die resultaat van my enigste sussie en wiskunde-doktor swaer se sewende IVF poging in Hobart, Tasmaniё. Jy hoef nie ‘n numeroloog of Bybelkundige te wees om te waardeer hoe sy op die sewende van die sewende maand van 2017 gearriveer het nie. 

Na ‘n volle dag in kraam is die Aussies en die familie in S.A deeglik vasgekluister aan ons fone. Waar ons vakansie hou langs die see het ons ook min slaap ingekry soos ons familie- whatsapp groepie ongeduldig gons. Ek is seker die klein klits gaan nog eendag hiervan moet hoor, soos wat Worsie se ma in Vetkoekpaleis herhaaldelik vertel het hoeveel ure sy in kraam was met hom … “En ek skree, “morfien, morfien …. en die dokter gee dit binne-aars … vir homself!” Maar dit help toe niks, want volgens sussie kon hulle net sowel vir haar ‘n piesang gegee het!

Ek wou skryf oor die wonder van vrouwees en moederskap, maar dit sou die snikkende pa, die barstenstoe trotse oupas, opgewonde peetpa, neefs en ooms se vreugde misken. Dis die wonder van menswees. Die wonder van lewe en liefde. ‘n Afgesmeekte seёning vir ‘n hele uitgebreide familie en vriendekring.

Dis oomblikke soos dié waar woorde te kort skiet. Wanneer die menslike hart hulpeloos gryp na Bybelse taal, bo-aardse wesens en begrippe vir dit wat ons nie kan beskryf nie. Amelia self het nog nie eens die taal om hallo te sê nie en ons tweetalige woordfamilie is sprakeloos van verwondering en dankbaarheid. Met elke sms glimlag ek as ek sien hoe ons na al die eeue spontaan terugkeer na Egiptiese hiёrogliewe. Of ons dieselfde emosionele betekenis heg aan al die kombinasie stringe emotikons, weet ek nie, maar dit voel dieper en wyer as klinkers en konsonante. 

Hier waar ek by die volmaan op die stoep oor die see sit en tik by sagte skemerlig, eggo ek net die magtige gedruis van die golwe wat namens my getuig van God se goedheid en majesteit. Sela!

Posted in Uncategorized | 4 Comments

Welkom by die see!


Ons kuier by ons familie se plekkie op die see.  Ek skryf “op” in plaas van “langs ”,want as jy by elke vertrek uitkyk voel dit of jy bo-op die water is, met die golwe en strand wat ritmies en meesleurend ontmoet. Ek sal nooit uit die slaapkamer praat nie, maar soggens is die sonsopkoms oor die water ‘n uur-lange skouspel wat ons vanuit ons bed beleef. 

Die laaste ding wat jy sien as jy by die deur uitloop strand toe, is hierdie ‘Welkom boei’ in die foto. Dit voel eintlik of dit teen ‘n ander muur moes pryk sodat besoekers dit met die intrapslag sien. Of miskien is dit juis die see en die strand wat jou verwelkom en uitnooi na buite?

Vir my is daar ‘n magiese, terapeutiese krag by die see. As Weskusser voel dit of ek egbreuk pleeg hier langs die Noordkus se tropiese waters, maar die fisiese en geestelike bekoring is dieselfde. Die see is ‘n totale teenstrydigheid: stilte wat jou tot besinning ruk en terselfdertyd oorverdowende gedruis wat jou hartklop stem. Tegelyk vreesaanjaend magtig en gerusstellend vredevol.

Na ‘n chaotiese kwartaal kom maak Hy die storms van die lewe stil en beveel ons breingolwe om te bedaar. Ek kan treur saam met my vriendin wie se ma nooit haar seun in Kanada gesien het na ‘n hartaanval met haar aankoms. Ek kan rus na al die opwinding, eerstes en nuwe uitdagings wat ons hele gesin die kwartaal beleef het. Hier kan ons saam speel en mekaar regtig weer hoor en opnuut leer ken.

Dis ook hier waar ek elke jaar weer ‘n stewige voorraad inspirasie kom haal vir my skryfwerk en dis hier waar ek ‘n jaar terug vir Finesse begin blog het. In hierdie jaar was elke gebeurtenis, elke stukkie skoonheid vir my ‘n potensiёle rubriek. Dit help ‘n mens sekerlik om bewustelik en waarderend te leef. Baie dankie vir elke leser en mede-skrywer wat my hierdie jaar aangemoedig het en as skrywer laat groei het. Mag die goedvoel stories vir ons onophoudelik inrol soos die branders hier by die see! En mag jy iewers ‘n plekkie of ‘n tydjie vind wat jy jou lyf en hart voed.

Posted in Uncategorized | Leave a comment